Prace IMG PAN | 1999 | 2000 | 2001 | 2002
Rozprawy, monografie:  1,  2,  3,  4,  5,  6,  7,  8, 

 


 



Tytuł: Rozwój strugi powietrza w dyfuzorze prostokątnym

Autor: Przemysław Skotniczny

Statystyka

  • Ilość stron: 132

  • Ilość rysunków: 94 (w tym 27 kolorowych)

  • Ilość tabel: 13

  • Ilość pozycji w spisie literatury: 130

Streszczenie

Przemieszczaniu płynu lepkiego w przewodzie zamkniętym towarzyszy szereg zjawisk przepływowych. Zjawiska te, takie jak: powstawanie i rozwój warstwy przyściennej, występowanie stref recyrkulacji rozwój turbulencji, od wielu lat są w centrum uwagi różnych ośrodków naukowych w kraju i zagranicą. Poznanie i opisanie tych zjawisk stanowi klucz do optymalnego projektowania urządzeń przepływowych.

Szczególnym typem przewodu zamkniętego jest dyfuzor. Jest to element przepływowy, który najczęściej stosowany jest jako połączenie dwóch przewodów o różnych polach przekroju. Zasada działania dyfuzora polega na konwersji energii kinetycznej przepływającej strugi na energie potencjalną związaną z ciśnieniem statycznym, czyli na zmniejszeniu w kierunku przepływu prędkości przepływającej strugi. Podstawowym problemem związanym z przepływem płynu lepkiego w dyfuzorze jest możliwość występowania zjawiska separacji warstwy przyściennej tworzącej się wzdłuż jego ścian, a co za tym idzie obniżenie sprawności urządzenia. Najczęściej stosowanymi w rozwiązaniach technicznych, a więc najlepiej opisanymi w aspekcie przepływowym są dyfuzory stożkowe o przekroju kołowym.

Przedstawiona praca, koncentruje się na opisie zjawiska przepływu powietrza w dyfuzorach prostokątnych. Omawiane dyfuzory charakteryzuje się specyficzną geometrią - wysokość przekroju poprzecznego jest stała i dużo mniejsza od jego szerokości na całej długości badanych dyfuzorów.

Autor podejmuje próbę opisu zjawisk przepływowych w oparciu o dane uzyskane z termoanemometrycznej metody wyznaczania składowych wektora prędkości strugi powietrza przepływającej przez dyfuzor.

W początkowych rozdziałach, pierwszym i drugim, przedstawiono cel pracy, oraz budowę stanowiska pomiarowego. Przed przystąpieniem do zasadniczych badań przepływu powietrza w dyfuzorach prostokątnych poświęcono dużo uwagi zaprojektowaniu i eksperymentalnemu zweryfikowaniu konstrukcji tej części stanowiska pomiarowego, która ma wpływ na parametry przepływowe strugi powietrza wpływającej do dyfuzora.

W tym celu w pracy zbudowano dwa stanowiska pomiarowe. Jedno pomocnicze, na którym wykonano badania wstępne oraz drugie, zaprojektowane na podstawie wytycznych z opracowanych wyników badań wstępnych.

Rozdział trzeci opisuje wykonanie pomiarów przepływu powietrza przez dyfuzor prostokątny. Pomiary wykonano dla pięciu prędkości strugi w przekroju wlotowym; U0 = {1, 2, 4, 6, 8} m/s, dla siedmiu całkowitych kątów rozwarcia ścian dyfuzora; a = {7, 12, 14, 16, 18, 20, 28}° oraz dla trzech chropowatości powierzchni ścian bocznych, o określonych parametrach geometrycznych. Do wyznaczenia składowych wektora prędkości stosowano metodę termoanemometryczną. Dodatkowe informacje, dotyczące zjawisk fizycznych występujących w przepływającej strudze powietrza uzyskano z jej wizualizacji.

Podstawowym problemem było opracowanie ogromnej ilości danych uzyskanych z pomiarów termoanemometrycznych. W wyniku pomiarów zgromadzono około 9 GB danych zawierających zapis chwilowych fluktuacji składowych wektora prędkości. W rozdziale czwartym omówiono specjalnie do tego celu stworzony program komputerowy #R3, który został stworzony przez Autora w celu optymalizacji obróbki danych pomiarowych. Program umożliwiał wyznaczenie intensywność turbulencji, składowych tensora naprężeń turbulentnych (naprężeń Reynoldsa); w kierunkach stycznych oraz normalnym, potrójnych korelacji składowych fluktuacyjnych, uśrednionych w czasie składowych wektora prędkości, podłużnych profili prędkości oraz wielkości określających warstwę przyścienną - miarę liniowej straty wydatku i pędu.

Rozdział piąty jest poświęcony analizie opracowanych danych pomiarowych. W rozdziale tym opisano warstwę przyścienną tworząca się wzdłuż ścian badanych dyfuzorów prostokątnych, opisano zjawiska związane z utworzoną warstwą przyścienną w zależności od całkowitego kąta rozwarcia ścian dyfuzora i ich chropowatości. Następnie opisano obszar znajdujący się poza warstwą przyścienną - strefę rdzenia potencjalnego. Tu skoncentrowano się na opisie rozwoju i zanikania rdzenia potencjalnego w funkcji odległości od przekroju wlotowego badanych dyfuzorów jak również w funkcji chropowatości i kąta całkowitego rozwarcia ścian bocznych dyfuzora. Opracowane dane pomiarowe zostały przedstawione w postaci map poszczególnych mierzonych wielkości.

Pracę kończy rozdział szósty, w którym zamieszczono podsumowanie i wnioski sformułowane na podstawie przeprowadzonej w pracy analizy. Najważniejsze z nich to:

  1. W przebadanych dyfuzorach zaobserwowano trzy rodzaje oderwania warstwy przyściennej:

    • oderwanie przejściowe,

    • oderwanie całkowite jednostronne,

    • oderwanie całkowite dwustronne.

  2. W przepływającej strudze powietrza przez dyfuzor prostokątny zauważono zmniejszenie w kierunku przepływu wartości jednej ze składowych wektora prędkości.

  3. Zauważono wpływ chropowatości ścian bocznych dyfuzora prostokątnego na parametry przepływowe strugi powietrza oraz oderwanie warstwy przyściennej.

  4. Dla przebadanej geometrii dyfuzorów istnieje optymalna chropowatość ścian przy której następuje przesunięcie występowania zjawiska oderwania warstwy przyściennej w kierunku wyższych kątów całkowitego rozwarcia ścian dyfuzora.